Eftir Art T. Burton
Karakterar og byssubardagar
Járnbrautir voru opnar fyrir glæpagengjum í Oklahoma og víðar!
Síðasti sagnfræðingur landamærasögu Oklahoma, lögreglumenn og útlaga, Glenn Shirley. Hann sagði að það væru fleiri rán á póstvögnum og lestum á tvíburasvæðunum1 en nokkurs staðar á vesturlandamærunum. Fyrsta járnbrautin sem fór inn í Oklahoma fylki árið 1871, var Missouri, Kansas og Texas járnbrautin, þekkt af frumkvöðlum og heimamönnum sem „The Katy“. Fyrsta Katy lestarránið á skrá var framið af hljómsveit Cherokees. Það átti sér stað um 10 mílur norður af nýju Red River-borginni Denison, Texas, í Choctaw-þjóðinni, sumarið 1873. Sagt var að ræningjarnir hefðu tekið inn 2.000 dollara í reiðufé auk töluverðs magns hringja og úra frá farþegum.
![](https://hestvagnasetrid.org/wp-content/uploads/2024/07/Screenshot-2024-06-12-at-12.30.14 PM-675x1024-1.png)
Lestarrán á Oklahoma- og frumbyggjasvæðunum versnuðu eftir 1890, þegar Oklahoma-svæðið var stofnað. Á þeim tíma voru fleiri járnbrautir sem fóru um svæðin. Í maí 1891 rændi Dalton-gengið AT&SF (Santa Fe) járnbrautarlest í Wharton, Oklahoma Territory, nú Perry, Oklahoma. Bob Dalton og George Newcomb biðu í geymslunni eftir að hraðlestin kæmi. Restin af klíkunni beið við birgðagarðana. Þegar lestin kom inn á stöðina, hoppuðu Dalton og Newcomb inn í stýrishúsið á gufuvélinni með brugðnar byssur og sögðu vélstjóranum að aka lestinni í geymslurnar og stoppa þar. Vélstjórinn gerði eins og honum var sagt. Í birgðastöðvunum voru vélstjóri og slökkviliðsmaður leiddir að lestarvagni og skipuðu lestarstarfsmanni að opna hurðina. Skotum var hleypt inn um dyrnar og lestarstarfsmaður opnaði hana. Félagar gengisins sögðust skjóta þá sem settu höfuð sitt út um glugga. Dalton-genginu tókst að ná í tvo poka af peningum. Emmett Dalton fullyrti síðar að klíkan hefði fengið 14.000 dollara fyrir ránið.
Daltonarnir!
Í júní 1892 rændi Dalton-gengið Santa Fe-járnbrautinni við Rauðklett 2. Gerðist þetta 15 mílur norður af Wharton á Oklahoma-svæðinu. Dalton -gengið komst að því að það yrðu 75.000 dalir af indjánaeftirlaunasjóði flutt um Santa Fe þann 1. júní. Dalton-gengið hafði með sér þekktan útlaga að nafni Bill Doolin þegar þeir rændu þessari lest. Gengið gat aðeins opnað annað af tveimur öryggishólfum í lestarvagninum og fékk ekki meira en 11.000 dollara. Eftir þetta rán var mikill hópur lögreglumanna settur á vettvang til að finna Dalton -gengið en án árangurs. Santa Fe Railroad bauð 500 dollara fyrir handtöku hvers félaga gengisins.
Á þessum tíma, á tvíburasvæðum, var greint frá því að það væru 11 menn í Dalton-genginu, þar á meðal bræðurnir: Bob, Grat og Emmett Dalton. Fimmtudagskvöldið 14. júlí 1892 var Katy-lestin númer 2 norður á leið þegar hún stoppaði í Adair í Cherokee-þjóðinni, um 20 mílur suður af Vinita, frumbyggjaverndarsvæðinu, um klukkan 21:42. Umboðsmanni stöðvarinnar var skipað undir byssuógn að flagga lestinni til stöðvunar. Tveir vopnaðir menn tóku fljótt við stjórn gufuvélarinnar en hinir tóku við af stjórnanda og lestarstarfsmönnum.
Án þess að útlagarnir vissu, voru skipaðir lögregluþjónar með leynd um borð í lestinni til að verja hana gegn ræningjum. Meðal þeirra var járnbrautarlöggan John J. Kinney. Undirforingi Kinney Sid Johnson og þrír meðlimir indversku lögreglunnar í Bandaríkjunum, Charles LeFlore lögregluforingi, Alf McKay og Bud Kell. Leynilöggan steig út úr lestinni til að takast á við ræningjana og næstum samstundis særðust Kinney, LeFlore og Johnson. Lögreglumennirnir sóttu skjól í kolahúsinu. Útlagarnir notuðu lestarmennina sem mannlega skyldi í skotbardaganum. Lögreglumennirnir hættu að skjóta af ótta við að skjóta einn af saklausu lestarstarfsmönnunum.
Á meðan voru aðrir meðlimir gengisins að ausa stöðugri skothríð inn í hraðlestina. Flugumaður 2 opnaði hurðina og veitti ræningjunum aðgang að vagni. Ræningjarnir rændu peningaskápnum í hraðlestinni fyrir 17.000 dollara en tókst ekki að fá umboðsmann stöðvarinnar til að opna peningaskápinn á stöðinni. Á leið út úr bænum skaut klíkan tvo óvopnaða lækna sem sátu fyrir utan lyfjabúðina. D. L. Goff læknir lést af byssuskoti sínu og læknir T.S. Youngblood missti fót af byssusári sínu. Eftir þetta rán setti Katy Railroad 5.000 dollara verðlaun fyrir hvern meðlim gengisins, sem innihélt Dalton-bræður, Dick Broadwell, Charlie Pierce, Bill Doolin og William Power.
![](https://hestvagnasetrid.org/wp-content/uploads/2024/07/Dead-Men-Riding_scaled-980x553-1.jpeg)
Opið rántímabil á lestum
Annað lestarrán gerðist í Wharton 8. september 1892. Fimm menn héldu lestinni, náðu hraðlestinni, opnuðu peningaskápinn og fundu ekkert sem var þess virði að ræna. Þeir rændu tveimur körfum af vínberjum. Þriðja lestarránið var í Wharton 8. nóvember 1892. Þrír hvítir menn tóku með byssuvaldi Santa Fe farþegalest á suðurleið. Ræningjarnir náðu aðeins nokkrum litlum pökkum og tóku Winchester-riffil og byssur lestarstarfsmannanna. Í janúar 1893 voru tveir ræningjanna, Jesse Jackson og Scott Bruner, handteknir eftir mikinn byssubardaga með lestarleynilögreglu undir forystu Black bandaríska marskálkanna Rufus Cannon og Ike Rogers. Á stuttu færi skaut Cannon í annan handlegg Jacksons í skotbardaganum. Útlagarnir voru afhentir Heck Thomas aðstoðarforingja Bandaríkjanna í Bartlesville. Annar maður í gæsluvarðhaldi að nafni Ernest Lewis snerist og vitnaði í þágu ríkisins um ránið til yfirvalda.
![](https://hestvagnasetrid.org/wp-content/uploads/2024/07/all_they_got_was_grapes-3_scaled-557x1024-1.jpeg)
Þann 20. október 1894 var farþegalest frá Missouri Pacific Railroad rænd í Coretta, Creek Nation, nú Okay, Oklahoma, fimm mílur suður af bænum Wagoner. Glæpagengisfélagi tengdi hliðarspor á meðan lestin var á um 25 mílna hraða. Lestin fór á hliðarsporið og rakst á nokkra lestarkassavagna á brautinni. Ræningjarnir gátu rænt peningaskáp um borð í hraðlestinni í sömu aðgerð. Ræningjarnir gátu ekki opnað öryggishólfið í skápnum. Farþegarnir voru rændir peningum sínum og verðmætum þegar ræningjarnir fóru í gegnum lestarvagnana. Ræningjarnir skutu út um hvern glugga í lestinni og stálu meira að segja gufu- og dælumælinum í eimreiðinni. Black Creek Freedman útilokar Buss Luckey og allt blökkumannagengi hans sem samanstendur af Bob Elzey og bræðrunum Frank, Henry og Will Smith.
![](https://hestvagnasetrid.org/wp-content/uploads/2024/07/Isaac-Rogers_scaled-705x1024-1.jpeg)
![](https://hestvagnasetrid.org/wp-content/uploads/2024/07/Screenshot-2024-06-12-at-12.30.23 PM-700x1024-1.png)
Texas Jack
Fyrsta farþegalest Katy, Katy Flyer á norðurleið, var rænd aðfaranótt 13. nóvember 1894. Glæpaforinginn var hvítur maður að nafni Nathaniel „Texas Jack“ Reed ásamt þremur hörku blökkumönnum sem áttu sér engan morgundag: Buss Luckey, Tom Root og Will Smith. Ránið átti sér stað í Blackstone Switch, nálægt Wybark, átta mílur norður af Muskogee á indverska yfirráðasvæðinu. Skiptu útlagarnir lestinni á hliðarspor við meginsporið. Lögreglumennirnir Bud Ledbetter og Paden Tolbert. Goðsagnakenndir lögreglumenn frá indjánayfirráðasvæðinu fóru sem verðir í hraðlestinni. Í lestinni voru 60.000 dollarar í gulli og silfri. Mikill skotbardagi hófst og útlagarnir náðu ekki hraðlestinni. Texas Jack fór rænandi og ruplandi meðal farþeganna meðan byssubardaginn stóð. Rændi hann 460 dollurum, átta úrum og þremur skammbyssum.
![](https://hestvagnasetrid.org/wp-content/uploads/2024/07/TexasJack_scaled-821x1024-1.png)
Þegar Ledbetter fór af vettvangi skaut hann Texas Jack með Winchester sínum og særði hann alvarlega. Buss Luckey sótti Jack og útlagarnir komust í skyndi á hestbaki. Luckey var síðar handtekinn af yfirvöldum og dæmdur með vitnisburði frá Root, sem sneri sönnunargögnum ríkisins. Root var síðar drepinn í skotbardaga; Smith var aldrei handtekinn. Í Arkansas gaf Reed sig fram og dómarinn Isaac C. Parker dæmdi hann í fimm ára dóm. Þegar Reed kom út gerðist hann guðspjallamaður og ferðaðist í villta vestrinu.
Farþegalest Rock Island Railroad á suðurleið var rænd 3. apríl 1895 á Oklahoma-svæðinu. Hópur fimm manna undir forystu William „Tulsa Jack“ Blake og Red Buck Weightman ruddist um borð og rændu hraðlestina fyrir 400 dali. Þeir stálu einnig skartgripum og verðmætum úrum frá skelfingu lostnum farþegum sem þeir hótuðu að skjóta ef þeir veittu mótspyrnu. Útlagarnir gátu komist í burtu en Blake og Weightman voru báðir drepnir síðar af leynilöggu bandarískra lögregluþjóna á Oklahoma-svæðinu.
![](https://hestvagnasetrid.org/wp-content/uploads/2024/07/Indian-Territory-marshals-from-posse-that-killed-Ned-Christie-front-row-from-left-Charles-Copeland-and-Capt-GS-White-back-row-Bill-Smith-Bi.jpeg)
Al Jennings
16. ágúst 1897 setti lögfræðingurinn og útlaginn Al Jennings saman hóp sem innihélt tvo harðhausa, frá Bill Doolin-genginu: Little Dick West og Dynamite Dick Clifton. Þeir ákváðu að ræna Santa Fe farþegalestina í Edmond, Oklahoma-svæðinu. Útlögunum tókst að komast um borð í eimreiðina og neyddu vélstjórann til að stöðva lestina. Gengið reyndi árangurslaust að sprengja peningaskápinn í farangursvagninum og rændu þeir farþega verðmætum sínum. Gengið reið austur í átt að Indjánasvæðinu og sáust af þeldökkum bændum nálægt bænum Arcadia. Bud Ledbetter, aðstoðarlögregluforingi, náði síðar Al Jennings í Creek Nation. Jennings var sakfelldur og sendur í fangelsi. Síðar voru West og Clifton báðir drepnir af alríkislögreglumönnum á svæðunum.
![](https://hestvagnasetrid.org/wp-content/uploads/2024/07/BM-164-Al-Jennings-w-holster_scaled-666x1024-1.jpeg)
- Oklahoma og indjánaverndarsvæðið ↩︎
Heimildir/Uppruni: True West, mánaðarrit. Sögur af ystu byggðu bóli Norður-Ameríku
Skráð og þýtt af Friðrik Kjartansson
Yfirlestur. malstadur.mideind.is/malfridur