Tag: flísar

Byssubardaginn um Plaza með kúluþytByssubardaginn um Plaza með kúluþyt

0 Comments

Bat Masterson gegn Peacock & Updegraff

Textafrásögn eftir Bob Boze Bell (einn af Sagnamönnum í USA)

Allt fer í ringulreið um Plaza!

Kúluþytur um inn í Long Branch

Bat Masterson hefur nýlokið við að ferðast 1.100 mílur, að mestu með lest, til að koma fráskyldum bróður sínum, Jim, til hjálpar.

Bat var staddur í Tombstone í Arisona-umdæminu með Wyatt Earp þegar honum bárust fregnir af líflátshótunum í garð bróður síns.

Þegar lestin á leið til Dodge City rennur inn í lestarstöðina í Kansas úr vestri stekkur Bat af lestinni norðan megin við teinana.

Klukkan er um hádegi.

Innsæi hans segir honum að óvinir bróður hans gætu reynt að króa hann af á lestarstöðinni.

Hann skimar yfir lestarpallinn og hinar fjölförnu götur í leit að vandræðum.

Glæsilegur Bat – Þótt hann hafi líklega borið gleiðbörðótta hatta á vettvangi hafði Bat Masterson dálæti á kúluhattinum, eins og sést á fjölmörgum ljósmyndum. Þessi glæsilega ímynd af Bat er sú sem flestir muna eftir.

Þegar aftasti vagninn fer hjá tekur hann eftir tveimur mönnum hinum megin við teinana sem ganga í átt að lestarstöðinni.

Bat þekkir báða mennina strax og hrópar:

Bíðið þið nú við, þið tveir.

Ég vil tala við ykkur.

A.J. Peacock, eigandi Lady Gay Saloon, og mágur hans, barþjónninn Al Updegraff, líta snöggvast á kunnuglega, þéttvaxna manninn sem gengur rösklega í áttina að þeim, snúa á hæli og skjótast fyrir hornið á fangelsinu.

Jim er meðeigandi Peacocks að kránni og þá hafði greint á um að reka Updegraff, sem í augum Jims var óheiðarlegur drykkjurútur.

Jim Masterson

Allir draga upp vopn og hefja skothríð hver á annan (óljóst er hvor hópurinn hóf skothríðina).

Bat hörfar að þriggja feta háum bakkanum við járnbrautarteinana og leitar skjóls þar.

Kúlur þjóta yfir höfuð Bats og lenda í apóteki Dr. McCarty norðanmegin við Front Street.

Bat svarar skothríðinni og stórar flísar losna af horni fangelsisins.

Fljótlega er skotið á Bat frá nokkrum krám sunnanmegin þegar

fylgismenn bannsvæðisins

slást í hópinn.

Skothríðinni er svarað norðanmegin frá teinunum þegar vinveitt skothríð (líklega frá Jim og vinum hans) rífur í byggingarnar sunnanmegin.

Kúlurnar þjóta inn á Long Branch Saloon og gestirnir flýja út um bakdyrnar.

Eigandinn, Chalk Beeson, leitar skjóls bak við hurðina á peningaskápnum sínum.

Rúða brotnar á krá George Hoover og kúla rífur dagblað úr höndum aðgerðarleysingja.

Í miðri skothríðinni steypist Updegraff skyndilega fram þegar kúla fer í gegnum brjóst hans.

Stuttu síðar verða Bat og Peacock uppiskroppa með skoti.

Bæjarstjórinn A.B. Webster hleypur að og stingur Fox-haglabyssuhlaupi framan í Bat.

Þegar bæjarstjórinn segir honum að bróðir hans sé á lífi gefst Bat upp og afhendir tæmdu sexhleypurnar sínar.

Front Street í Dodge City um 1880, með skilti sem á stendur:

Strangt bannað að bera skotvopn.

Prófið Prickly Ash Bitters.

Long Branch Saloon er annar staðurinn hægra megin við múrsteinsbygginguna, Wright, Beverley & Co. (The Alamo Saloon, í eigu A.B. Webster, borgarstjóra Dodge City, er þar á milli.) Með leyfi frá Sagnfræðifélagi Kansas-fylkis

Ham Bell’s Varieties, um 1870 – Að innan úr helsta danssal Dodge City á rólegum degi.

Handan við monte- og faró-borðin búa sex pör sig undir að

gefa sig hinum svimandi dansi á vald.

Í hinum enda byggingarinnar er lítið, upphækkað svið fyrir hljómsveitina.

Með leyfi frá Kansas State Historical Society.

Riddarar græna dúksins í Tombstone – Vorið 1881 brást Bat Masterson við kalli vinar síns Wyatt Earp og kom til nýja bóndabæjarins Tombstone.

Hann gekk í hóp þeirra sem kallaðir voru

Austanmenn,

öfugt við

Vestanmenn,

sem voru spilasvindlarar frá vesturströndinni, vestan við meginlandaskilin eða vesturhlíðar Klettafjalla.

Wyatt sannfærði Masterson um að koma með þeim rökum að faró-gjafarar væru með allt að 25 dollara í laun á viku (kúrekar þénuðu að meðaltali 30 dollara á mánuði!)

Wyatt Earp situr á myndinni og fyrir aftan hann eru (frá vinstri) Doc Holliday, Luke Short, Morgan Earp og Bat Masterson.

Eftirmál: Ýmislegt

Réttarhöld fóru fram og formlegar ákærur voru lagðar fram á hendur Bat Masterson.

Í kærunni kom fram að

W.B. Masterson hafi… ólöglega og af ásetningi hleypt af skammbyssu á götum borgarinnar.

Bat játaði sig sekan og var sektaður um 8 dollara í málskostnað.

Jim Masterson sleit samstarfi sínu við A.J. Peacock og báðir bræðurnir yfirgáfu bæinn með kvöldlestinni. Ford County Globe sagði:

Þeim var leyft að fara úr bænum með því skilyrði að þeir kæmu ekki aftur.

Að sjálfsögðu sneri Bat Masterson aftur í apríl 1883 til að koma vini sínum Luke Short til hjálpar, en bæjarstjórnin hafði áreitt hann.

Yfirvöld handtóku þrjár

söngkonur

á Long Branch Saloon, krá Shorts.

Aðrar krár fengu að vera í friði.

Short kallaði á Bat Masterson, sem aftur kallaði til Wyatt Earp og restina af Dodge City-genginu, sem komu saman í Dodge.

Wyatt samdi um fullnægjandi lausn fyrir Short og þeir fóru allir á ljósmyndastofu til að láta taka af sér mynd (sjá Friðarnefnd Dodge City, bls. 40).

Al Updegraff fullyrti að Bat hefði ekki skotið sig.

Í grein í heimaútgáfu sinni, Medicine Lodge Index (sem síðar var endurprentuð í Ford County Globe), sagði Updegraff:

Þá var skotið á okkur frá dyrum krárinnar norðanmegin við Front Street og úr einni þeirra var ég skotinn í gegnum hægra lungað.

Þrátt fyrir að hann hafi lifað af skotsárið á brjósti lést Updegraff tveimur árum síðar úr bólusótt.

Eftir bardagann á torginu yfirgaf Jim Masterson Dodge City með bróður sínum Bat.

Jim starfaði við löggæslu í Colorado, Nýju-Mexíkó og Oklahoma þar til hann lést úr berklum 39 ára að aldri þann 31. mars 1895.

Mælt með: Bat Masterson: The Man and the Legend eftir Robert K. DeArment, gefin út af University of Oklahoma Press

Myndband um sögu Dodge í göngutúr.

Dodge city í Kansas 1872. Sögufélagið í Kansas.

Textafrásögn eftir Bob Boze Bell

Þýðendur: Friðrik Kjartansson og erlendur.is (Málstaður)

Skráning: Friðrik Kjartansson

Yfirlestur: malfridur.is (Málstaður)

Fornir vegir horfinna samfélaga #1Fornir vegir horfinna samfélaga #1

0 Comments

Stórkostlegt Hunt-mósaík, staðsett í Villa Romana del Casale á Piazza Armerina á Sikiley, er dæmi um stórkostlega listamenningu Rómverja til forna.

Þetta flókna gólfmósaík, sem er frá 4. öld e.Kr., þekur yfir 60 metra (197 fet) og gefur skýra mynd af handverki framandi dýrategunda við rómverska skemmtun og viðburði.

Villan er tilnefndur á heimsminjaskrá UNESCO og endurspeglar glæsileika og fágun Rómaveldis, sem einkennist af vandaðri hönnun og nákvæmni með smáatriði.

Enn fremur er þetta mósaík vitnisburður um listræna getu tímabilsins en lýsir jafnframt upp menningarlega þýðingu veiða innan rómversks samfélags.

Hinn forni rómverski vegur sem tengir Antakya í Tyrklandi við Aleppo í Sýrlandi er birtingarmynd af verkfræðigetu Rómaveldis.

Þessi vegur, sem var smíðaður fyrir meira en tveimur þúsundum ára, var óaðskiljanlegur í alhliða neti sem gerði kleift að ferðast, viðskipti og hernaðaraðgerðir.

Verkfræði og bygging slíkra innviða krafðist umtalsverðrar fyrirhafnar og fjármagns, sem sýnir líka verulega tæknikunnáttu.

Athyglisvert er að leifar af þessum forna vegi hafa haldið sér til dagsins í dag, sem undirstrikar einstaka getu Rómverja til að þróa varanlega innviði. Ending þessara vega sýnir varanlega arfleifð rómverskrar verkfræði.


Heimild: Archaeology and Lost Civilizations á Facebook

Þýddi og skráði: Friðrik Kjartansson

Yfirlestur: malfridur.is

Vagn Tutankhamun’s #1Vagn Tutankhamun’s #1

0 Comments

Eitt af afrekum 20. aldarinnar í fornleifauppgreftri!

Vagnar voru fyrstu afkastameiri „vélar“ en mannsorkan.

Í gröf Tutankhamuns voru 2 stórir viðhafnarvagnar, annar minni, verulega skreyttur og þrír aðrir léttari gerðir til daglegra nota.


Mynd fengin að láni frá: Golden Chariot – TUTANKHAMUN’S WORLD (weebly.com)
Fellanlegt sóltjald á vagninum #2 Þýdd grein og mynd!

Vagn Tutankhamons Faraó hafði fellanlegan tjald himinn #2

Hvernig koma vagnarnir fyrir sjónir?

Í burðargrindinni voru tvö hjól en við þau var tengdur dráttarpóstur sem tveir hestar voru tengdir við.

Farartækin tóku allt fram í verkfræði sem Faróarnir tóku sér fyrir hendur í þeirri fræðigrein.

Endurgerð á fullbúnum vagni í Milwaukee Public Museum, 2022. Mynd fengin að láni á Wikapedia.

Vagninn var vel hannaður og glæsilegur að horfa á, gulllitaður og smíðaður úr tré.

Flestir gripirnir voru skreyttir gulli og á hálfeðalsteinum, leirflísum og lituðu gleri.

Hjólin voru hönnuð með nútímalegu móti, úr sveigjanlegu tré sem gat aðlagast ójöfnu yfirborði jarðvegs.

Úr hvaða efni voru vagnarnir?

Smíðin á vögnunum var sambland af handverki sem sjaldan var sameinað í eina iðngrein.

Vegna þess varð að vinna úr margvíslegum efnum eins og tré, bronsi eða eir, gulli, líni og leðri o.s.frv.

Málverk af orustu máluð 1327. Mynd fengin að láni á Wikipedia.

Margir hæfir handverksmenn hljóta að hafa tekið þátt í ýmsum stigum smíðinnar.

Vagnarnir á myndunum voru aðallega úr tré og gyllingu.

Í hvað voru vagnarnir notaðir?

Þessir þrír vagnar voru aðallega notaðir til að sýna Faróinn við opinberar athafnir.

Þótt einn vagninn sé ekki jafn glæsilegur og þeir sem hér hefur verið lýst má túlka að hann hafi verið notaður í almennum tilgangi, til dæmis til veiða og í útilegur.

Stríðsvagn Egypta. Mynd fengin að láni frá: The Chariot in Egyptian Warfare (touregypt.net)

Hvað þýðir þetta eða táknar?

Þetta þýðir að Forn-Egyptar kunnu til verkfræði.

Það táknar að þar sem verkfræði var stunduð til fleiri en einnar aldar var iðnaður háður efnisvali vegna þess að við smíði á vörum skipti ógallað efni mestu máli.

Geymslan á vagninum í gröfinni 1922. Mynd fengin að láni á Wikipedia.

Það má líka lesa úr þessu að stríðsvagnar voru tákn um virðingu, þar sem þeir táknuðu auð og voru notaðir meðal ríkra manna í valdastöðum.

Viðauki

Í Egyptalandi til forna var gullna hásætið tákn valds og sýndi þjóðfélagsstöðu.

Þetta undraverða húsgagn er það forgengilegasta af öllum þeim hásætum sem fundist hafa frá hinu forna samfélagi.

Það fannst í Annexe-héraði í grafhýsi Tutankhamans.

Hann var smíðaður af mikilli leikni og notað í efni eins og gull til að skapa þessa undraverðu list.

Mynd fengin að láni frá: The Golden Throne of Tutankhamun (globalintergold.info)

Heimild: Golden Chariot – TUTANKHAMUN’S WORLD (weebly.com)

Þýðandi og skrásetjari: Friðrik Kjartansson

Yfirlestur: malfridur.is